Τα στοιχεία της Eurostat για το 2025 αποτυπώνουν μια πραγματικότητα που οι εργαζόμενοι στην Ελλάδα βιώνουν καθημερινά. Την ώρα που ο μέσος ετήσιος προσαρμοσμένος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανέρχεται στα 41.500 ευρώ, με το Λουξεμβούργο (85.600 ευρώ), τη Δανία (73.500 ευρώ) και την Ιρλανδία (64.400 ευρώ) στην κορυφή, η Ελλάδα βρίσκεται στη δεύτερη χαμηλότερη θέση, με 18.800 ευρώ, ξεπερνώντας μόνο τη Βουλγαρία (16.200 ευρώ). Ακόμη και χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης καταγράφουν πλέον υψηλότερες αποδοχές από τη χώρα μας.
Η απόσταση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια στατιστική διαφορά. Αποτυπώνει ένα βαθύτερο πρόβλημα ανταγωνιστικότητας, παραγωγικότητας και κοινωνικής συνοχής. Όταν το μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματος κατευθύνεται σε τρόφιμα, ενέργεια και στέγαση, η δυνατότητα αποταμίευσης και βελτίωσης του βιοτικού επιπέδου περιορίζεται δραματικά. Έτσι, η μισθολογική απόσταση από την Ευρώπη μετατρέπεται σε απόσταση ποιότητας ζωής.
Τι φταίει για τη μισθολογική καθήλωση;
Η θέση της Ελλάδας είναι αποτέλεσμα χρόνιων διαρθρωτικών αδυναμιών.
1. Η αποδυνάμωση των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Η υποχώρηση των συλλογικών συμβάσεων περιόρισε τη δυνατότητα των εργαζομένων να διεκδικούν καλύτερες αμοιβές. Η περιορισμένη κάλυψη από κλαδικές συμβάσεις και η άνιση διαπραγματευτική δύναμη στην αγορά εργασίας συνέβαλαν στη διατήρηση χαμηλών μισθών.
2. Το προβληματικό παραγωγικό μοντέλο. Η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από δραστηριότητες περιορισμένης προστιθέμενης αξίας. Οι επενδύσεις στη μεταποίηση, την έρευνα, την τεχνολογία και την καινοτομία παραμένουν ανεπαρκείς για τη δημιουργία αρκετών θέσεων εργασίας υψηλής εξειδίκευσης και καλύτερων αποδοχών.
3. Η χαμηλή παραγωγικότητα. Το μικρό μέγεθος των περισσότερων επιχειρήσεων, η δυσκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση και ο περιορισμένος τεχνολογικός εκσυγχρονισμός δυσχεραίνουν την ανάπτυξή τους και τη δημιουργία καλύτερα αμειβόμενων θέσεων εργασίας.
4. Η ακρίβεια και η φορολογική επιβάρυνση. Οι έμμεσοι φόροι, σε συνδυασμό με τις αδυναμίες του ανταγωνισμού σε κρίσιμες αγορές, όπως η ενέργεια και τα τρόφιμα, περιορίζουν ακόμη περισσότερο την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών.
Τι μπορεί και πρέπει να αλλάξει;
Η σύγκλιση με την Ευρώπη δεν επιτυγχάνεται μόνο με αποσπασματικές αυξήσεις ή επιδοματικές παρεμβάσεις. Χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο σχέδιο οικονομικής και παραγωγικής ανασυγκρότησης.
1. Ισχυρές συλλογικές συμβάσεις και αξιοπρεπείς μισθοί. Απαιτείται ουσιαστική ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, με ενεργό ρόλο των κοινωνικών εταίρων στον καθορισμό των αμοιβών και διευκόλυνση της επέκτασης των κλαδικών συμβάσεων. Παράλληλα, η σταδιακή μείωση των ασφαλιστικών επιβαρύνσεων μπορεί να ενισχύσει το καθαρό εισόδημα και να στηρίξει την απασχόληση.
2. Δίκαιη φορολογία και αντιμετώπιση της ακρίβειας. Χρειάζεται σταδιακή και στοχευμένη μείωση των έμμεσων φόρων σε βασικά αγαθά, αναμόρφωση της φορολογικής κλίμακας και ισχυρότεροι έλεγχοι στις αγορές με περιορισμένο ανταγωνισμό. Η αντιμετώπιση της ακρίβειας πρέπει να εστιάζει στις αιτίες της και όχι μόνο σε προσωρινές ενισχύσεις.
3. Παραγωγική ανασυγκρότηση και στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Οι αναπτυξιακοί πόροι πρέπει να κατευθυνθούν στη μεταποίηση, στον πρωτογενή τομέα, στην έρευνα και στην τεχνολογία. Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις χρειάζονται ευκολότερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση, κίνητρα συνεργασιών και ψηφιακό εκσυγχρονισμό. Παράλληλα, οι κρατικές ενισχύσεις πρέπει να συνδέονται με τη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας, καλύτερες αμοιβές και την τήρηση των εργασιακών δικαιωμάτων.
4. Κοινωνική κατοικία και προσιτή στέγαση. Η αξιοποίηση δημόσιων ακινήτων και ανενεργών κτιρίων για τη δημιουργία αποθέματος κοινωνικής κατοικίας, σε συνδυασμό με κίνητρα για τη διάθεση κλειστών ακινήτων με προσιτά ενοίκια, μπορεί να προσφέρει ουσιαστική ανακούφιση. Ιδιαίτερη προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στους νέους εργαζομένους, στα νέα ζευγάρια και στις οικογένειες.
Η σύγκλιση με την Ευρώπη πρέπει να γίνει εθνικός στόχος
Η Ελλάδα δεν μπορεί να συμβιβαστεί με μια οικονομία χαμηλών μισθών και περιορισμένων ευκαιριών για τη νέα γενιά. Η ουσιαστική σύγκλιση με την Ευρώπη πρέπει να αποτελέσει μακροπρόθεσμο εθνικό στόχο, με συγκεκριμένα και μετρήσιμα αποτελέσματα.
Χρειάζεται ένα διαφορετικό οικονομικό μοντέλο, που θα μετατρέπει την ανάπτυξη σε καλύτερες αμοιβές, παραγωγικές επενδύσεις και υψηλότερο βιοτικό επίπεδο. Ένα κράτος που θα εγγυάται τον ανταγωνισμό και την κοινωνική δικαιοσύνη και μια επιχειρηματικότητα που θα επιβραβεύεται όταν επενδύει, καινοτομεί και δημιουργεί.
Γιατί η ανάπτυξη έχει πραγματικό νόημα μόνο όταν φτάνει στην καθημερινότητα των πολιτών.
Οι ειδήσεις σήμερα Ακολουθήστε μας στο Google News. Μπείτε στην Viber ομάδα μας και δείτε όλες τις ειδήσεις από τη Χίο και το Βόρειο Αιγαίο.
facebook
youtube
instagram
X
