Τα 102 χρόνια από την ίδρυσή του γιόρτασε την Κυριακή της Πεντηκοστής, 31 Μαΐου 2026, ο Φιλοπρόοδος Όμιλος Βροντάδου, στις εγκαταστάσεις του, απέναντι από τον Άγιο Γεώργιο Βροντάδου και το Φαφαλίειο Στάδιο.
Μετά τη Θεία Λειτουργία στον Ιερό Καθεδρικό Ναό Αγίου Γεωργίου Βροντάδου, η εορταστική εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στην Πνευματική Εστία του ΦΟΒ, παρουσία πλήθους κόσμου, του βουλευτή Χίου Σταύρου Μιχαηλίδη, εκπροσώπου του βουλευτή Χίου Νότη Μηταράκη, εκπροσώπων των τοπικών αρχών Χίου και Βροντάδου, της ΕΒΑΤ, αντιπροσωπείας της 96 ΑΔΤΕ, καθώς και εκπροσώπων πνευματικών σωματείων και πολιτιστικών συλλόγων του νησιού.
Η φετινή εκδήλωση αποτέλεσε ουσιαστικά μία σύνδεση με την ιστορία της Χίου, τους ανθρώπους που υπηρέτησαν το βιβλίο και την τυπογραφία, αλλά και τις εκδόσεις που κουβαλούν την αλμύρα, το φως και τη μνήμη του νησιού.
Τίτλος της κεντρικής ομιλίας ήταν «Χιώτικες φωνές και χιώτικες εκδόσεις στο Άλφα-Πι», καθώς οι Εκδόσεις «Άλφα-Πι» τιμήθηκαν για τη συμβολή τους στο έργο του ΦΟΒ, αλλά και για τη γενικότερη προσφορά τους στην πνευματική καλλιέργεια του τόπου.
Ο πρόεδρος του ΦΟΒ, Πολύδωρος Στείρος, υπογράμμισε τη θετική συμβολή των Εκδόσεων «Άλφα-Πι», χωρίς, όπως σημείωσε, να παραβλέπεται η σημαντική προσφορά και των υπόλοιπων εκδοτικών οίκων της Χίου.
Η Αρετή Παληού αναφέρθηκε στον εκδοτικό οίκο «Άλφα-Πι», χαρακτηρίζοντάς τον ζωντανό οργανισμό, που αναπνέει, δημιουργεί και συνεχίζει να γράφει τη δική του ιστορική διαδρομή.
Στην ίδια εκδήλωση, η φιλόλογος, ιστορικός και συγγραφέας Αθηνά Ζαχαρού Λουτράρη μίλησε για τις δικές της εμπειρίες από τη μακρόχρονη συνεργασία της με τις Εκδόσεις «Άλφα-Πι», τονίζοντας ότι η τυπογραφία και ειδικότερα η χιώτικη τυπογραφία πρόσφεραν πολλά στον πολιτισμό, στον τόπο και στην πνευματική καλλιέργεια της Χίου.
Η ίδια έκανε αναφορά στις πρώτες εκδόσεις, από την εποχή του Αδαμάντιου Κοραή, του πρώτου Ιστορικού Γυμνασίου Χίου και της Βιβλιοθήκης, φθάνοντας μέχρι τις ημέρες μας, όπου η Χίος εξακολουθεί να διαθέτει ποιοτική και ακμάζουσα πνευματική παραγωγή, με πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις.
Η Αρετή Παληού, που μεγάλωσε μέσα στα βιβλία και τις εκδόσεις, σημείωσε ότι, κοιτάζοντας σήμερα πίσω, αντιλαμβάνεται πως η συνέχεια αυτής της εκδοτικής πορείας, μετά την απώλεια του θείου της, Αντώνη Παληού, αποτέλεσε για τον πατέρα της, Γιάννη Παληό, τη μητέρα της, την ίδια και την αδελφή της, περισσότερο μία αγνή αγάπη για την τέχνη της τυπογραφίας και των εκδόσεων, για τα βιβλία, τον πολιτισμό και την πνευματική καλλιέργεια, και λιγότερο μία επαγγελματική επιλογή.
Όπως ανέφερε, οι Εκδόσεις «Άλφα-Πι» επιβίωσαν και συνεχίζουν να διακρίνονται ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, παρά τη γενικότερη δύσκολη πορεία του κλάδου.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον πατέρα της και τον θείο της, οι οποίοι μεγάλωσαν σε εποχές όπου οι ταξικές διακρίσεις ήταν ιδιαίτερα έντονες μέσα στα σχολεία. Όπως είπε, ως μαθητές γνώρισαν τον ταξικό διαχωρισμό και έζησαν την αίσθηση ότι κάποιοι θεωρούνταν πιο σημαντικοί από άλλους. Αυτή η εμπειρία τούς καθόρισε αργότερα, όταν έγιναν εκδότες, λαμβάνοντας την απόφαση να μην κλείσουν ποτέ την πόρτα σε κάποιον επειδή δεν ήταν γνωστός.
Η Αρετή Παληού ευχαρίστησε θερμά τον Φιλοπρόοδο Όμιλο Βροντάδου για την πρόσκληση και την τιμή, τονίζοντας ότι η συμπλήρωση των 102 χρόνων από την ίδρυση του ΦΟΒ δεν αποτελεί μόνο αφορμή εορτασμού, αλλά και ευκαιρία αναστοχασμού.
Όπως υπογράμμισε, η επέτειος αυτή αποτελεί ευκαιρία να σκεφτεί κανείς τι είναι αυτό που επιτρέπει σε έναν πολιτιστικό φορέα να παραμένει ζωντανός για περισσότερο από έναν αιώνα και να συνεχίζει να εμπνέει γενιές ανθρώπων.
«Η απάντηση είναι συνέχεια μνήμης, συνέχεια γνώσης, συνέχεια της αγάπης για τον τόπο», σημείωσε.
Ολοκληρώνοντας, ανέφερε ότι, αν υπάρχει ένας τόπος που γνωρίζει καλά τι σημαίνει συνέχεια, αυτός είναι ο Βροντάδος. Ένας τόπος με ιδιαίτερη ταυτότητα, ναυτικός, ανήσυχος και δημιουργικός, που έμαθε να κοιτάζει τη θάλασσα χωρίς να ξεχνά τη στεριά του.
Όπως τόνισε, ο Βροντάδος στέλνει τους ανθρώπους του στα πέρατα του κόσμου, αλλά καταφέρνει να τους κρατά δεμένους με τις ρίζες τους. Γι’ αυτό, όπως είπε, δεν είναι τυχαίο ότι σε αυτόν τον τόπο γεννήθηκαν πρωτοβουλίες όπως ο ΦΟΒ, αφού οι άνθρωποί του κατάλαβαν από νωρίς ότι η πρόοδος δεν είναι μόνο οικονομική και δεν μετριέται μόνο με καράβια, επιχειρήσεις ή περιουσίες, αλλά και με βιβλία, σχολεία, συλλόγους, πολιτισμό και ανθρώπους που αφιερώνουν χρόνο και κόπο για να διατηρήσουν ζωντανή τη συλλογική μνήμη.
Οι Εκδόσεις «Άλφα-Πι» ξεκίνησαν τον Νοέμβριο του 1990 από τον Αντώνη Παληό, σε έναν μικρό χώρο στον πεζόδρομο της Δαμαλά. Τρία χρόνια αργότερα προστέθηκε και ο πατέρας της Αρετής Παληού, Γιάννης Παληός, με τα δύο αδέλφια να ξεκινούν μία κοινή πορεία που συνεχίζεται μέχρι σήμερα.
Η Αρετή Παληού και η αδελφή της, Χριστίνα, μεγάλωσαν μέσα στο τυπογραφείο της οδού Ροδοκανάκη, στον χώρο όπου σήμερα βρίσκεται το μεζεδοπωλείο «Κουρούμπελο», ενώ λίγο παρακάτω λειτουργούν πλέον οι Εκδόσεις «Άλφα-Πι».
«Στήσαμε την ιδέα του βιβλιοπωλείου με την αδελφή μου Χριστίνα στο σπίτι του παππού μας. Στη θάλασσα, στον Άγιο Νικόλα, στο νησί, στον Βροντάδο. Και με διάθεση δημιουργικότητας, το 2022 άνοιξε το βιβλιοπωλείο μας στην οδό Μαγαζιωτήσης, λίγα μόλις μέτρα από το σημείο που ξεκίνησαν όλα, στην οδό Δαμαλά. Και τότε ήρθε η δική μου σειρά να μπω ενεργά σε αυτή την πορεία, όχι γιατί κάποιος μου το επέβαλε, αλλά γιατί αισθάνθηκα ότι είχα ευθύνη απέναντι σε μία ιστορία που είχε ξεκινήσει πριν από μένα», ανέφερε η Αρετή Παληού.
Την εκδήλωση πλαισίωσε η Χορωδία του ΦΟΒ, με τραγούδια υπό τη διεύθυνση της μαέστρου Σόφης Κώτη.
Ο πρόεδρος του ΦΟΒ, Πολύδωρος Στείρος, ευχαρίστησε όλους τους παρευρισκομένους, τις αρχές, την Αθηνά Ζαχαρού Λουτράρη, τις Εκδόσεις «Άλφα-Πι» και την Αρετή Παληού για την ουσιαστική παρουσία τους στην εκδήλωση.
Η ημέρα ολοκληρώθηκε στον όμορφο εξοχικό χώρο της γειτονικής Κλειδούς, με διοργανωτές το Τμήμα Μπάσκετ του ΦΟΒ και τον Ποδοσφαιρικό Σύλλογο Α.Ο. Λέων Αφροδισίων Αμανής, με την ορχήστρα Τζήκα και Μακροκάνη.
Η Κυριακή 31 Μαΐου 2026, ημέρα της Πεντηκοστής, αποτέλεσε και φέτος για τον ΦΟΒ μία ολόκληρη ημέρα γιορτής και μία ουσιαστική πολιτιστική εμπειρία, που συνέδεσε τα βιβλία, τον τόπο και τους ανθρώπους με την αλμύρα, το φως, τη μνήμη και τη ζωή της Χίου.
Δύο ήταν τα βασικά μηνύματα που αναδείχθηκαν από τον φετινό εορτασμό: ότι η τυπογραφία και οι εκδόσεις στήριξαν, στηρίζουν και αναπτύσσουν την πνευματική καλλιέργεια του τόπου, όπως ανέφερε η Αθηνά Ζαχαρού Λουτράρη, και ότι η κοινωνία οφείλει να δημιουργεί γέφυρες ανάμεσα στις γενιές, υπενθυμίζοντας ότι η πρόοδος χωρίς πολιτισμό είναι κενό γράμμα, όπως σημείωσε η Αρετή Παληού.
Ακολουθήστε μας στο Google News. Μπείτε στην Viber ομάδα μας και δείτε όλες τις ειδήσεις από τη Χίο και το Βόρειο Αιγαίο.