Τα στοιχεία της Έρευνας Χρήσης Τεχνολογιών Πληροφόρησης και Επικοινωνίας της ΕΛΣΤΑΤ για το 2025 επιβεβαίωσαν κάτι που στην περιφέρεια είχε ήδη γίνει αισθητό. Το 88,7% των νοικοκυριών της χώρας διαθέτει πρόσβαση στο διαδίκτυο από την κατοικία του, ποσοστό αυξημένο κατά 23,1 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2014, ενώ το 89,2% των ατόμων ηλικίας 16 έως 74 ετών χρησιμοποίησε το διαδίκτυο το πρώτο τρίμηνο του έτους.
Σε ένα νησί όπως η Χίος οι αριθμοί αυτοί έχουν διαφορετικό βάρος από ό,τι σε ένα αστικό κέντρο. Η απόσταση κοστίζει χρόνο και χρήμα. Όταν μια υπηρεσία, μια συναλλαγή ή μια μορφή ψυχαγωγίας μεταφέρεται στην οθόνη, το όφελος για έναν κάτοικο της Βολισσού ή των Καρδαμύλων δεν είναι το ίδιο με το όφελος για έναν κάτοικο μιας αθηναϊκής συνοικίας.
Η πρόσβαση έπαψε να είναι το βασικό εμπόδιο
Για μια ολόκληρη δεκαετία η δημόσια συζήτηση αφορούσε κυρίως τη διαθεσιμότητα και τις ταχύτητες. Σήμερα το επίκεντρο έχει μετατοπιστεί στη χρήση. Το κινητό τηλέφωνο παραμένει η κυρίαρχη συσκευή σύνδεσης για τη μεγάλη πλειονότητα των χρηστών, κάτι που εξηγεί γιατί σχεδόν κάθε υπηρεσία σχεδιάζεται πρώτα για μικρές οθόνες και έπειτα για υπολογιστή. Η αλλαγή δεν αφορά μόνο τους νεότερους, καθώς η χρήση επεκτείνεται σταθερά και σε μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες.
Ψυχαγωγία χωρίς τηλεοπτικό πρόγραμμα
Οι συνήθειες ψυχαγωγίας άλλαξαν πριν προλάβουν να ωριμάσουν οι υποδομές. Πλατφόρμες συνδρομητικού περιεχομένου, βιντεοπαιχνίδια, podcast και ζωντανές αθλητικές μεταδόσεις καλύπτουν σήμερα μεγάλο μέρος του ελεύθερου χρόνου που παλαιότερα περνούσε αποκλειστικά από την τηλεόραση. Ανάμεσα στις κατηγορίες που λειτουργούν με άδεια της Επιτροπής Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων, η NetBet διαθέτει επίσης ενότητες με online ρουλετα και άλλα επιτραπέζια παιχνίδια, στο πλαίσιο που ορίζει η ελληνική νομοθεσία.
Ενδεικτικό της ίδιας μετατόπισης είναι και η πορεία της τοπικής ενημέρωσης. Οι ιστοσελίδες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν γίνει το πρώτο σημείο επαφής του αναγνώστη με την είδηση, συχνά ώρες πριν αυτή φτάσει σε έντυπη μορφή. Ο ανταγωνισμός για τον χρόνο του κοινού δεν γίνεται πλέον μεταξύ δύο ή τριών μέσων, αλλά μεταξύ δεκάδων εφαρμογών που βρίσκονται στην ίδια οθόνη.
Οικονομία και τουρισμός ακολούθησαν
Ένα δεύτερο κύμα αλλαγών αφορά την οικονομία του νησιού. Η κράτηση καταλύματος, η αγορά ακτοπλοϊκού εισιτηρίου και η επικοινωνία με τον επισκέπτη πριν από την άφιξή του γίνονται σχεδόν αποκλειστικά ψηφιακά. Μια μικρή επιχείρηση στα Μεστά ή στο Πυργί κρίνεται σήμερα από τις φωτογραφίες, τις αξιολογήσεις και την ταχύτητα απάντησης, όχι μόνο από τη θέση της στον χάρτη.
Στον ίδιο άξονα κινείται και η προβολή των τοπικών προϊόντων. Η γνώση της καλλιέργειας της μαστίχας εντάχθηκε το 2014 στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, και η αναγνωρισιμότητα αυτή αξιοποιείται πλέον κυρίως μέσα από ψηφιακά κανάλια πώλησης και περιεχομένου. Για παραγωγούς που παλαιότερα εξαρτιόνταν από μεσάζοντες, η απευθείας πρόσβαση στον καταναλωτή αλλάζει τα δεδομένα του κόστους και της τιμολόγησης.
Υπηρεσίες, συναλλαγές και κανόνες
Παράλληλα με την ψυχαγωγία, το μεγαλύτερο πρακτικό κέρδος προήλθε από τις υπηρεσίες. Πιστοποιητικά, υπεύθυνες δηλώσεις, ραντεβού και φορολογικές υποχρεώσεις διεκπεραιώνονται πλέον χωρίς μετακίνηση, και η έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ για το 2025 κατέγραψε άνοδο στη χρήση υπηρεσιών ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Για κατοίκους απομακρυσμένων χωριών, αυτό μεταφράζεται σε λιγότερα δρομολόγια προς την πόλη και σε χρόνο που κερδίζεται από την ίδια την καθημερινότητα. Το όφελος είναι μετρήσιμο σε καύσιμα, σε άδειες από την εργασία και σε ουρές που δεν σχηματίζονται.
Κάθε δραστηριότητα που συνδέεται με χρηματικές συναλλαγές υπόκειται σε αυστηρότερους κανόνες. Η αρμόδια αρχή δημοσιεύει και επικαιροποιεί καταλόγους αδειοδοτημένων παρόχων, ενώ το ελληνικό πλαίσιο ορίζει ως ελάχιστο όριο συμμετοχής τα 21 έτη. Όποιος επιλέγει τέτοιες μορφές διασκέδασης, καλό είναι να τις αντιμετωπίζει ως ψυχαγωγία με σαφή προσωπικά όρια χρόνου και δαπάνης, ποτέ ως πηγή εισοδήματος.
Το ζητούμενο πλέον είναι οι δεξιότητες
Η ίδια έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ για το 2025 έδειξε ότι περίπου ένας στους δύο χρήστες έχει ήδη δοκιμάσει εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Το εύρημα είναι σημαντικό, γιατί δείχνει πόσο γρήγορα υιοθετούνται νέες τεχνολογίες όταν είναι διαθέσιμες μέσα από τον φυλλομετρητή. Ταυτόχρονα, οι ψηφιακές δεξιότητες παραμένουν άνισα κατανεμημένες. Ένας χρήστης μπορεί να κατεβάζει εφαρμογές και να παρακολουθεί περιεχόμενο, χωρίς να αναγνωρίζει ένα μήνυμα ηλεκτρονικού ψαρέματος ή να ελέγχει τις ρυθμίσεις απορρήτου του.
Εκεί βρίσκεται και το πραγματικό διακύβευμα των επόμενων ετών για μια τοπική κοινωνία. Οι υποδομές θα συνεχίσουν να επεκτείνονται με προγράμματα που ήδη τρέχουν, όμως η ουσιαστική διαφορά θα φανεί στην εκπαίδευση των χρηστών, από τα σχολεία μέχρι τα ΚΑΠΗ. Η σύνδεση έχει πάψει να είναι το ζητούμενο. Το πώς χρησιμοποιείται είναι.
21+ | ΑΡΜΟΔΙΟΣ ΡΥΘΜΙΣΤΗΣ ΕΕΕΠ | ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΘΙΣΜΟΥ & ΑΠΩΛΕΙΑΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ | ΕΟΠΑΕ – ΓΡΑΜΜΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ: 1114 | ΠΑΙΞΕ ΥΠΕΥΘΥΝΑ
Ακολουθήστε μας στο Google News. Μπείτε στην Viber ομάδα μας και δείτε όλες τις ειδήσεις από τη Χίο και το Βόρειο Αιγαίο.