Κοινωνία

11/5/15 18:50

τελ. ενημ.: 11/5/15 18:50

Στο φως το Τούρκικο κρατητήριο

ΕΚΠΛΗΚΤΙΚΟ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΟ ΚΤΙΡΙΟ ΤΗΣ ΟΔΟΥ Ι. ΤΣΕΛΕΠΗ, ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΠΟΤΟΠΟΙΪΑΣ ΧΙΩΝ ΓΚΙΑΛΗ

Στο κτίριο της οδού Τσελεπή αρ. 3 στεγαζόταν από τη δεκαετία του 1950 το εργοστάσιο και το πρατήριο της ποτοποιίας  ΧΙΩΝ Ιωάννης Γκιάλης και Υιός Ο.Ε. Αργότερα το εργοστάσιο μεταφέρθηκε στην Αγιοδεκτινή του Κάμπου και στο οίκημα παρέμεινε το πρατήριο. Εξωτερικά οι εγκαταστάσεις δείχνουν ένα  συνηθισμένο  κατάστημα.

Αρχιτεκτονική

Εσωτερικά όμως ο παρατηρητικός επισκέπτης καταλαβαίνει ότι βρίσκεται σε ένα πολύ παλιό  σημαντικό χώρο, όμοιο σχεδόν με τη Σκοτεινή  Φυλακή του κάστρου, αλλά είναι πολύ μεγαλύτερο. Επιβλητικοί , μεγάλοι, πολλοί χώροι με θόλους, σταυροθόλια με σιδερένια στηρίγματα γερμάτων, κολώνες με Θυμιανούσικη πέτρα, ρείθρα εξαιρετικής τεχνοτροπίας. Βέβαια για τις ανάγκες του πρατηρίου το κτίσμα έχει χωρισθεί στα δύο, πολλοί θόλοι έχουν κλειστεί και αρκετά τμήματα της τοιχοποιίας έχουν κτισθεί και  σοβαντιστεί. Τίποτα όμως δεν αφαιρεί την μεγαλοπρέπεια που αποπνέει ο χώρος.

Δικαστήριο και κρατητήριο

Η ομοιότητα με τη σκοτεινή φυλακή δεν είναι τυχαία, αφού τα κτίρια είναι της ίδιας εποχής τεχνοτροπίας και για κάποιο διάστημα τουλάχιστον ανήκαν και τα δύο στις δικαστικές αρχές. Στο κτίριο της οδού Τσελεπή στεγαζόταν τα Τούρκικα  κρατητήρια  των Δικαστηρίων της Δημογεροντίας.

Σύμφωνα με το τοπογραφικό της πόλης της Χίου του Γεωργίου Ζολώτα το οίκημα στην οδό Τσελεπή αρ. 3 , ήταν το κρατητήριο όπου παρέμεναν οι κατηγορούμενοι  πριν μεταφερθούν στο Μεζά για να δικαστούν ή  ως υπόδικοι μετά την εκδίκαση της υπόθεσης τους πριν μεταφερθούν στις φυλακές. Λογικά δε, δικαστήριο και κρατητήριο έπρεπε να είναι κοντά, όπως είναι αυτά τα δύο ιστορικά κτίσματα.

Σύμφωνα με τον συγγραφέα οι Δημογέροντες  είχαν τη δικαστική εξουσία, δίκαζαν στο Μεζά υποθέσεις είτε μεταξύ Χριστιανών, είτε μεταξύ Χριστιανών και Οθωμανών. Οι κατηγορούμενοι  ή καταδικασμένοι παρέμεναν σε κράτηση στο κτίριο   δίπλα στην εκκλησία του Αγ. Νικολάου επι της οδού Ι. Τσελεπή. Το κτίριο εκποιήθηκε με τη διαδικασία των «Ανταλλάξιμων» μετά την απελευθέρωση το 1912.