Παρελθόν

9/3/12 1:52

τελ. ενημ.: 9/3/12 1:53

Ο Κων. Κανάρης και η Κυψέλη

Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΨΑΡΙΑΝΟΥ ΗΡΩΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΝΟΙΚΙΑ

 
Ανεβαίνοντας την κεντρική αρτηρία που οδηγεί στην πλατεία Κυψέλης, στο δεξί πεζοδρόμιο του ομώνυμου δρόμου και στην πολυκατοικία που βρίσκεται στον αριθμό 56, συναντά κανείς μια επιβλητική μαρμάρινη επιγραφή που αναφέρει με αρχαιοπρεπή γραφή: «ΕΙΣ ΤΟΝ ΧΩΡΟΝ ΕΦ ΟΥ ΑΝΗΓΕΡΘΗ Η ΠΟΛΥΚΑΤΟΙΚΙΑ ΑΥΤΗ, ΕΚΕΙΤΟ Η ΤΑΠΕΙΝΗ ΟΙΚΙΑ ΕΝ ΤΗ ΟΠΟΙΑ ΕΖΗΣΕ ΚΑΙ ΑΠΕΘΑΝΕΝ, ΕΝ ΕΤΕΙ 1877, Ο ΗΡΩΣ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ ΤΟΥ 1821 ΝΑΥΑΡΧΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΝΑΡΗΣ».
Άλλη πηγή αναφέρει για πολυτελή έπαυλη της εποχής, αλλά και έτσι να είναι, ο μεγάλος Ψαριανός απεβίωσε σαν ενεργεία πρωθυπουργός, κατά τη διάρκεια της πέμπτης και τελευταίας θητείας του.
Στην παρακείμενη πάροδο της πολυκατοικίας βρίσκεται το παρεκκλήσι των Αγίων Αποστόλων, για το οποίο οι περίοικοι υποστηρίζουν ότι ανήκε στον πυρπολητή και μπουρλοτιέρη Κανάρη.
    
Ο Κανάρης  έχει συνδεθεί με την περιοχή της Κυψέλης, της οποίας η κεντρική πλατεία πήρε και το όνομά του και συγκεκριμένα «Πλατεία Πυρπολητού Κωνσταντίνου Κανάρη», μετά την τοποθέτηση του ανδριάντα του το 1937.
Ο ανδριάντας του Κ. Κανάρη φιλοτεχνήθηκε το 1876 από τον Τήνιο καλλιτέχνη Λ. Φυτάλη και τοποθετήθηκε αρχικά στην αυλή του Μεγάρου Νεγρεπόντη, στη γωνία των λεωφόρων Αμαλίας και Όθωνος, πρώτη κατοικία του τότε διαδόχου.
Με παρότρυνση του Δήμου Αθηναίων  η οικογένεια Νεγρεπόντη και το ζεύγος Ουράνη δωρίζει το γλυπτό με σκοπό να τοποθετηθεί στην πλατεία της Κυψέλης, έργο για το οποίο ο Ζ. Παπαντωνίου αναφέρει ότι ο καλλιτέχνης για να αποδώσει το πρόσωπο «δούλεψε με τη φαντασία του πλάθοντας ένα ιδεατό πρότυπο έλληνα ήρωα».
Ο Κανάρης αποδίδεται με νησιώτη φορεσιά κρατώντας δαυλό στο χέρι έτοιμος για να πυρπολήσει την τουρκική ναυαρχίδα, σε στάση του σώματος που δηλώνει αποφασιστικότητα. Η σύνθεση συμπληρώνεται με την βάρκα που φέρει συμβολικά το όνομα «Ελευθερία», και πάνω της έχει βαρέλια με μπαρούτι.  
Τα χέρια του γλυπτού έχουν ακρωτηριαστεί αρκετές φορές και έτσι είναι εμφανής η προσθήκη μαρμάρου που έχει γίνει για να είναι το άγαλμα αρτιμελές.