01/12/2017 - 13:04
Τελ. ενημέρωση: 01/12/2017 - 13:20
Αρθρογράφος: Δημήτρης Μυωτέρης

Μνημόσυνο των ανθρώπων που ήρθαν από τη Μικρά Ασία

ΛΑΓΩΝΙΚΟ Μικρασιατικών κειμηλίων ο Ν. Κοντός, τα παραδίδει στο Φάρο Βαρβασίου.

«Μέσα από την ιστορία των κειμηλίων ο κόσμος μαθαίνει την ιστορία του τόπου μας.» Ν. Κοντός, μέλος του Συλλόγου «Φάρος» Βαρβασίου.

Ένας από τους θεματοφύλακες των αξιών, της ιστορίας , των παραδόσεων μας είναι ο Νίκος Κοντός. Αθόρυβα, χωρίς τυμπανοκρουσίες, παράγει μεγάλο έργο, δουλεύει σαν μέλισσα. Τρέχει όπου ξέρει, όπου υπάρχει κειμήλιο που έχει σχέση με την παράδοση και κυρίως με τη Μικρά Ασία, το παίρνει και το παραδίδει στο Μουσείο του Φάρου Βαρβασίου, ή πείθει τους ιδιοκτήτες τους να τα παραδίδουν. Είναι νέο μέλος του Συλλόγου, αλλά όπως τονίζει δεν χρειάζονται επισημότητες για να κάνεις το καθήκον σου. Η γυναίκα του, Ειρήνη Γιαννίρη, δεν είναι μέλος του Συλλόγου, αλλά έχει μια παραδοσιακή Μικρασιάτικη φορεσιά και σε κάθε εκδήλωση ντύνεται και «παραστέκεται» στο Φάρο και στον άντρα της.

Η οικογένεια του Νίκου κατάγεται από το Κιουτσούκ Μπαξέ του Καράπουρνου και ήλθε στη Χίο το 1922.

Οι κούκλες

Τελευταία παράδοση του δύο πάνινες κούκλες και  ένα μικρό κουκλάκι «για το μάτι», ένας σταυρός, με Γαλλική πολύτιμη πέτρα κι ένα κομμάτι από δίχτυ ψαρέματος, και μια φωτογραφία ενός τσολιά.

«Οι κούκλες ανήκαν στην οικογένεια του Ηλία Γιαννούλη, που μένει στην Αγ. Κατερίνα. Η μάνα κι ο πατέρας του, η Δέσποινα Βερβέρη, ήταν Μικρασιάτες από τον Τσεσμέ.

 Έφυγαν νωρίτερα από την καταστροφή, ήλθαν στη Χίο με το καΐκι τους, με άνεση. Αγαπούσαν πολύ τη Μικρά Ασία, η οικογένεια Γιαννούλη έχει αισθήματα για το Φάρο. Όταν τους είπα για το μουσείο άνοιξαν τα μπαούλα τους και μου έδωσαν ό,τι σημαντικότερο είχαν, για μνημόσυνο των ανθρώπων που ήλθαν από εκεί, όπως μου είπαν». Τα παρέδωσε και πήρε σειρά το επόμενο κειμήλιο,  ο τσολιάς.

Κ. Σιδερίδης

Τσολιάς είναι ο Κώστας Σιδερίδης του Ευστρατίου, που γεννήθηκε το 1901 στο Κιουτσούκ Μπαξέ και πέθανε το 1965 στη Χίο, είχε το καφενείο «του Ματέ», στο Ηρώο, εκεί που είναι σήμερα το φαρμακείο Μαναγού.

Το ψυχικό

«Κατατάχθηκε στην Ελληνική Βασιλική Φρουρά από τη Σμύρνη κι επέστρεψε στη Θεσσαλονίκη με άλογο. Στα σύνορα βρήκε ένα κορίτσι 6 ετών που είχε χαθεί, το πήρε μαζί του, βρήκε τους γονείς του και το παρέδωσε, ως τα τέλη της ζωής του έλεγε ότι είναι το μεγαλύτερο ψυχικό που έκανε», συμπληρώνει.

Η φωτογραφία τραβήχτηκε στη Σμύρνη, την έστειλε στο δάσκαλο αδελφό του Χρήστο και αυτός με τη σειρά του την έστειλε στην κόρη του Κώστα, την Ευστρατία Στουπάκη, στην Αμερική.

Ακολουθούν άλλα

Ο Ν. Κοντός όταν έμαθε την ιστορία, έψαξε, βρήκε την κόρη του αείμνηστου Κώστα, την έπεισε, του έστειλε τη φωτογραφία και αυτός την παρέδωσε στο Μουσείο του Φάρου, όπου εκτίθεται μαζί με τα άλλα Μικρασιάτικα κειμήλια. Σειρά παίρνουν τώρα για να παραληφθούν, να δωριθούν και να εκτεθούν μια κανάτα και ένα κέντημα της γιαγιάς της, που ήταν από το χωριό Σκάλα, το Νεοχώριον του Κιουτσούκ Μπαξέ.